Je kunt er inmiddels niet meer omheen: AI is overal. Of we het nu leuk vinden of niet, het wordt een steeds groter deel van ons leven. Als ondernemer staan we voor een uitdaging. En als fotograaf is die uitdaging nog veel groter. Moet je als fotograaf in paniek raken? Komt AI ons werk als fotografen overnemen?
Luister de podcast bij deze blog hier:
Wat AI nu al kan rondom fotografie (en dat is best veel)
Als we het plat slaan, kan AI inmiddels:
- Productfoto’s genereren
- Stockfoto’s maken
- Sociale media content produceren in foto én video
- Headshots genereren op basis van andere foto’s
- Conceptuele visualisaties maken.
Dat is ontzettend veel.
Bij veel uitingen zie je nog steeds wel heel erg goed dat het AI is, maar al lang niet meer bij alle tools is dat even duidelijk. Dit lijstje geeft al snel wat stress. Waar zijn fotografen dan nog voor nodig?
Wat AI (nog) niet kan rondom fotografie
En dat is precies waar het interessant wordt. Want AI kan namelijk niet:
- Echte menselijke momenten vastleggen
- De energie van iemand aanvoelen
- Een verlegen kind op z’n gemak stellen
- Styling, posing en regie in real-time aanpassen
- Authentieke emoties herkennen en vastleggen
En die onvervangbare “er zijn geweest” factor, die krijg je gewoon niet uit een computer. Alles wat met AI gemaakt is heeft geen ziel. Geen persoonlijkheid. Het is niet authentiek. Dat voelen mensen, en daar wordt men zich meer en meer bewust van.
Die twee lijstjes maken volgens mij al meteen duidelijk welke vormen van content creatie AI het makkelijkst overneemt.
Productfotografie is de grootste klapper
De belangrijkste is denk ik productfotografie. Ik heb hier de laatste tijd zoveel zien gebeuren met AI. Denk aan een pak ontbijtgranen waar ineens allerlei vette beelden van gemaakt worden, volledig door AI.
En tja, dat is gewoon een stuk goedkoper dan een fotograaf inhuren. Want dan heb je ook nog een locatie nodig, props, lampen, assistentie, noem maar op. Met AI fikst één iemand het achter de computer in een middagje.
Speelt budget een rol, en dat doet het bij ieder bedrijf, dan is de neiging naar AI natuurlijk al heel groot.
Pushback tegen AI groeit hard
Er gebeuren nu twee dingen die ik niet eerder zag aankomen. Ik had ze wel gehoopt, maar niet per se verwacht.
Er is steeds meer kritiek op het gebruik van AI. Merken die AI gebruiken in hun campagnes, kijk maar eens in de comments. Bakken vol kritiek, mensen ontvolgen, mensen boycotten.
Een regionale omroep gebruikte laatst een AI presentator in hun sociale media en ze werden overspoeld met negatieve reacties.
Instagram kwam met een AI functie om AI gegenereerde content te produceren op basis van accounts van anderen en de pushback was zó groot dat ze de functie weer introkken.
Steeds meer mensen worden zich bewust van de invloed van AI, van welke machten AI aan het pushen zijn, en worden steeds kritischer.
Dat heeft meer invloed dan je denkt. Ik probeer dat zelf ook altijd uit te dragen: als consument heb je zoveel meer macht dan je denkt!
Denk maar aan Google Glass. Geïntroduceerd in 2013 als baanbrekend project, een klein schermpje boven het rechteroog, een camera en spraakbediening. Mensen dachten meteen: nee, wat creepy.
Het filterde bijvoorbeeld ook zwervers eruit uit beeld, iets wat ook voor veel controversie zorgde. Mensen vonden het een enorme inbreuk op privacy en wilden het gewoon niet.
Resultaat: die Google Glass werd teruggetrokken en wordt nu nog steeds niet veel gebruikt.
Dat soort dingen zie je nu ook met AI gebeuren.
Ik zie hier in Nederland bijvoorbeeld ondernemers AI beelden van zichzelf genereren. Ik knap daar zelf echt heel erg op af en ontvolg iemand meteen. Ik vind het een compleet dystopisch idee dat je een nep versie van jezelf laat maken door een computer en die dan aan je klanten presenteert alsof jij dat bent.
En ik ben niet de enige.
Dus de vraag is: als grote merken die pushback ook gaan ervaren, wat kost dan meer? Gewoon doorgaan met echte campagnes door mensen gemaakt, of omzet verliezen door boycots van klanten?
Europese regelgeving geeft nog meer hoop
Er is nog een tweede update die me hoop geeft, en dat is de regelgeving die in Europa nu al is aangenomen en steeds strenger gaat worden. In een interview met een AI regelgeving expert hoor je welke regels dit allemaal zijn en hoe dit relevant is voor jou als fotograaf.
Luister die aflevering hier:
Er moet in Europa een AI-label zichtbaar zijn bij content die door Ai gegenereerd is. Dat in combinatie met die groeiende pushback van het publiek: hoe lullig staat het dan als er bij jouw mega vette campagne “gemaakt door AI” moet staan?
Wat zegt dat over je merk? Welke positionering heb je dan eigenlijk?
Er zullen vast merken zijn die dat weinig kan schelen, maar hoe meer pushback er vanuit het publiek komt, hoe minder graag bedrijven of mensen dat bij hun content willen hebben staan.
Waar liggen de kansen voor fotografen rondom AI?
Los van dat alles zijn er natuurlijk ook heel veel vormen van fotografie waar AI een stuk minder vat op heeft.
Dat zijn alle vormen waarin emotie en herinneringen een belangrijke rol spelen. Denk aan zwangerschapsshoots, newborn fotografie, dierenfotografie, gezinsfoto’s, bruiloften. Dat zijn hartstikke veel soorten shoots.
En daar liggen dus ook de kansen!
Dit is precies het moment waarop positionering ontzettend belangrijk wordt. Belangrijker dan ooit zelfs.
Iedereen kan foto’s maken. AI kan foto’s maken. Waarom zou iemand dan JOU betalen?
Schaarste wordt weer waardevol
Het is altijd al zo geweest dat mensen schaarste interessant vinden. Iets waar weinig van is, daar trekken mensen naartoe. Je ziet dat nu ook alweer met die hele “offline hobby” trend die weer opstart. Mensen gaan massaal weer schilderen, kralen rijgen, kleien, noem maar op. Omdat offline tijd zo schaars is geworden, wordt het weer hip en belangrijk.
En dat gaat ook steeds meer gelden voor menselijkheid en echte connectie in fotografie.
Positioneer op wat AI niet kan
Start met positioneren op precies die dingen waar AI niet aan kan tippen.
De menselijke ervaring
“Ik maak niet alleen foto’s, ik zorg dat je je op je gemak voelt.”
“Ik zie momenten die jij mist omdat je zelf in het moment zit.”
“Ik ken jouw verhaal, en dát leg ik vast zodat je geen generieke foto’s krijgt maar beelden die echt bij jou passen.”
Expertise
“Ik weet welke veertig foto’s je over twintig jaar nog wil zien.”
“Ik style, regisseer en stuur aan, jij hoeft alleen aanwezig te zijn.”
“Ik weet precies hoe ik jouw merk visueel vertaal en wat jij nodig hebt.”
Authenticiteit.
“Dit gebeurde echt, dit moment heeft echt bestaan.”
Werken met echte mensen.
“Dit ben jij, niet een AI interpretatie van hoe jij eruit zou kunnen zien.”
Als je nu investeert in je menselijke skills, zoals mensen op hun gemak stellen, regie voeren en connectie maken, in je artistieke visie met een herkenbare stijl en storytelling, in je klantervaring van eerste contact tot levering, en in je positionering, dus waarom JIJ en niet AI of een andere fotograaf, dan kom je hier sterker uit.
Als jouw werk een unieke ervaring is, een verhaal vertelt, momenten vastlegt die er echt waren, mensen op hun gemak stelt en gewoon heel eigen is, dan is AI geen concurrent.
Dan is het, zoals ik het nu ook al zie, gewoon een machine die troep creëert.
Waarom AI overal is: het is een verdienmodel
Vergeet ook niet dat AI overal is, mede omdat creators AI keihard pushen. Waarom? Omdat het een verdienmodel is. Soms is het gewoon zo simpel.
De Correspondent zegt hier ook iets nuttigs over:
Niet iedereen vraagt zich eerst af: wat betekent het voor de maatschappij, voor iets groters dan mijn eigen portemonnee, als ik dit ga pushen tot verdienmodel? Wat is mijn bijdrage aan deze discussie? De meeste mensen interesseert dat niet, ze zien vooral geld.
Ze hebben zelf een keer voor drie matige social media posts AI gebruikt, en gaan vervolgens andere mensen leren om nog meer slop te maken. Ze zijn geen AI professionals, kennen de nuances niet, kennen de valkuilen niet. Ze zien geld.
Ik denk dat dat een heel tijdelijk verdienmodel is, en dat die hele hype van AI cursussen en troep maken maar kort gaat duren.
Onderneem zelf actie als fotograaf
Als je niet wilt dat AI je vak overneemt, kun je daar zelf een actieve positie in aannemen. Je bent geen willoze volger. Je bent een consument, en de consument bepaalt. Jij bepaalt mede de hoeveelheid pushback. En pushback heeft, zoals je nu hebt kunnen lezen, echt wel invloed.
Ik wil zelf bijvoorbeeld niet voor AI betalen. Ik spreek influencers actief aan op AI gegenereerde content zonder label. Ik deel kritische content over AI.
Dus: AI en fotografie – moet je in paniek raken?
Nee, dat denk ik niet.
Moet je anders gaan denken over je vak? Ja.
Is dit het einde van fotografie? Nee, het is het einde van luie fotografie.
En dat is misschien nog zo slecht niet.
